Image: NOFX [@susannmossphotography, Official Press Photo]
Skateboarden en punk zijn twee werelden die op het eerste gezicht misschien heel verschillend lijken, maar ze zijn al decennia onafscheidelijk met elkaar verbonden. Snelle gitaren, korte nummers, een rebellieus gevoel en daarnaast baggy broeken, skateschoenen, caps en casual shirts: skatepunk is niet zomaar een genre – je zou het bijna een lifestyle kunnen noemen.
Het is dan ook geen verrassing dat muziek en mode elkaar hebben beïnvloed. Bands als NOFX, Pennywise, Bad Religion, The Offspring en Lagwagon werden uithangborden van de skatepunk, terwijl merken als Vans, Thrasher, Volcom, HUF, etnies en Element de Look van de scene hielpen vormgeven. Deze combinatie werd later ook een belangrijk onderdeel van de pop-punkcultuur.
Skatepunk: Wanneer muziek en skatecultuur samenkomen
De link tussen skateboarden en punk gaat helemaal terug naar de jaren 80. Bands als Black Flag, The Descendents, Circle Jerks en JFA leverden de soundtrack voor een generatie die met een skateboard onder de arm op pad was en weinig boodschap had aan maatschappelijke regels. Vooral in Californië ontstond een scene waarin muziek, sport en stijl steeds meer samensmolten.
Het ging er nooit alleen om welke muziek er uit de speakers klonk tijdens het skaten. De Look hoorde er net zo goed bij. Stevige skateschoenen, losvallende broeken, shirts, caps en hoodies waren praktisch, zagen er cool uit en werden tegelijkertijd herkenbare kenmerken van de scene.
Een schoolvoorbeeld hiervan is Vans. Het merk werd al in 1966 opgericht en werd snel een vaste waarde binnen de skatecultuur. De klassieke Vans Authentic was oorspronkelijk speciaal ontworpen om aan de behoeften van skaters te voldoen, en al snel was de schoen niet meer alleen op het board te vinden.
Deze skatepunkbands moet je kennen
Als je het over skatepunk hebt, kun je niet om een paar heel specifieke bands heen. NOFX hoort daar absoluut bij. De Californiërs combineerden snelle punk met veel melodie en hun eigen unieke gevoel voor humor, en werden zo een van de meest invloedrijke bands van het genre.
Pennywise is nog zo'n grote naam. Nummers als “Bro Hymn” werden absolute skatepunkklassiekers en laten heel goed zien waarom het genre zo nauw verbonden is met de skatecultuur: snel, direct en gemaakt om samen uit je dak te gaan.
Dan is er nog Bad Religion, die met hun melodieuze gitaren en maatschappijkritische teksten een enorme invloed hadden op de punkscene, net als The Offspring, die hielpen om skatepunk bij een veel groter publiek te krijgen.
En natuurlijk mogen we Green Day niet vergeten. Hoewel Billie Joe Armstrong en co. niet uitsluitend als skatepunk kunnen worden gelabeld, was de band muzikaal geworteld in precies het soort punkwereld waaruit later de enorme pop-punkboom zou ontstaan.
Andere namen die je op je skatepunk-radar moet hebben staan, zijn Lagwagon, No Use For A Name, Millencolin, Satanic Surfers, Guttermouth, The Faction en Suicidal Tendencies. Die laatsten laten ook zien hoe vloeiend de grenzen tussen skatepunk, hardcore en andere zwaardere stijlen al in een vroeg stadium waren.
Vans, Thrasher & Co.: Skatewear wordt een statement van de scene
Wat er muzikaal gebeurde met skatepunk, gebeurde tegelijkertijd in de mode. Bij skatewear draaide het aanvankelijk allemaal om functionaliteit. Kleding moest bewegingsvrijheid bieden, schoenen moesten werken op het board en shirts of hoodies moesten niet meteen scheuren na de eerste de beste valpartij.
Na verloop van tijd ontwikkelde dit zich echter tot een heel eigen stijl. Vans, Thrasher, Volcom, HUF, etnies en Element werden niet zomaar kledingmerken – ze werden onderdeel van de culturele identiteit van de scene.
Vooral Vans laat zien hoe nauw deze werelden met elkaar verbonden waren. De bekende “Off The Wall”-slogan ontstond in de skatecultuur en werd later een bepalend onderdeel van het merk. Tegelijkertijd speelde Vans met de Warped Tour een grote rol in het samenbrengen van skateboarden en punkmuziek op hetzelfde evenement.
En dat is waar het interessant wordt: de grenzen tussen skatewear, punk en muziek vervaagden steeds verder.
Van skatepunk naar pop-punk
De skate- en punkcultuur van de jaren 90 en 2000 bracht een nieuwe generatie bands voort die punk veel toegankelijker maakte. Blink-182, Sum 41, New Found Glory en Good Charlotte vertegenwoordigden een sound die sneller en zwaarder was dan klassieke poprock, maar toch vol zat met pakkende hooks en meezingrefreinen.
De Look paste er ook perfect bij. Skateschoenen, baggy jeans, bandshirts, hoodies en caps werden een vast onderdeel van de pop-punk-esthetiek. En ineens hoefde je zelf niet eens meer te skaten om die Look over te nemen.
Een grote drijvende kracht hierachter was de Vans Warped Tour. De tour begon in 1995 als een combinatie van punk, skateboarden en extreme sports, voordat hij geleidelijk steeds meer opschoof richting pop-punk en metalcore. In 1996 werd Vans sponsor, waardoor de link tussen merk, muziek en skatecultuur nog zichtbaarder werd.
Tony Hawk's Pro Skater speelde eveneens een grote rol. Het eerste deel van de videogamereeks kwam uit in 1999 en bevatte een soundtrack die een hele generatie gamers liet kennismaken met skatepunk – en later pop-punk. Wie destijds voor de PlayStation of pc zat, kreeg bands als Goldfinger, Bad Religion en Lagwagon direct bij de game geserveerd.
Skatepunk is meer dan alleen een sound
Of het nu gaat om NOFX en Pennywise, The Offspring en Bad Religion, of later Blink-182 en Sum 41: het is bijna onmogelijk om het verhaal van skatepunk en pop-punk te vertellen zonder het tegelijkertijd over skateboarden en mode te hebben.
Ergens tussen het skatepark, de platenzaak en de concertzaal ontstond een cultuur waarin muziek en kleding gewoon bij elkaar hoorden. En hoewel de scene sinds de 80s en 90s flink is veranderd, zijn veel van de Basics van toen nog steeds aanwezig: Vans aan je voeten, een Thrasher-shirt, een losvallende broek en natuurlijk de juiste punksoundtrack in je koptelefoon.
Skatewear is al lang niet meer alleen kleding voor skaters. Het is een stukje muziekgeschiedenis – en nog een verdomd coole ook.
Wil je meer van dit soort artikelen lezen? Voeg ons toe aan je voorkeursbronnen op Google Nieuws!
